Rynek europejskich zamówień publicznych w 2025 roku, część pierwsza

Wstęp

Przedstawiona analiza opiera się na danych pobranych z ogłoszeń publikowanych w serwisie Tenders Electronic Daily (TED). Nie obejmuje natomiast ogłoszeń publikowanych wyłącznie w Biuletynie Zamówień Publicznych. Ograniczenie się wyłącznie do tzw. zamówień europejskich pozwala na dokonanie pewnych porównań z innymi krajami, przy czym wybrano w tym celu wyłącznie kraje Unii Europejskiej o liczbie ludności większej niż Polska, czyli — Niemcy, Francję, Włochy i Hiszpanię.

Wykorzystanie do analizy wyłącznie danych zawartych w opublikowanych ogłoszeniach powoduje obarczenie jej wyników pewnymi, w większości niewielkimi, błędami. Dane, które wprowadzają zamawiający nie są bowiem w wystarczający sposób weryfikowane, ani normalizowane.

W analizie zrezygnowano z publikacji danych dotyczących wartości zawartych kontraktów oraz wysokości nagród konkursowych, bowiem te dane obarczone są największą liczbą błędów, których wychwycenie, a tym bardziej poprawienie bez bezpośredniego wyjaśnienia z zamawiającym jest niemożliwe.

Podane w analizie wskaźniki mogą w niektórych przypadkach odbiegać od publikowanych w serwisie TED. Wynika to z zastosowania innych algorytmów. Liczby ogłoszeń o zamówieniach różnią się istotnie od liczby podawanej w serwisie TED. Jest to wynikiem tego, że w serwisie tym liczba ogłoszeń o zamówieniach obejmuje także ogłoszenia zmieniające treść ogłoszeń opublikowanych wcześniej.

Liczba ogłoszeń o zamówieniach

Polska — 2019–2025

W 2025 r. opublikowano 35 695 ogłoszeń o zamówieniach, co wobec 31 711 w 2024 r. oznacza wzrost o 3 984 ogłoszenia, czyli +12,6% r/r.

W ujęciu wieloletnim widać wyraźne falowanie: po wzroście z 2019 r. (25 363) do 2020 r. (28 016, tj. +10,5%), nastąpił spadek w 2021 r. (23 680, tj. -15,5% względem 2020), a następnie mocne odbicie w 2022 r. (31 483, tj. +32,9% względem 2021) i dalszy wzrost do 2023 r. (33 181, +5,4%), chwilowe osłabienie w 2024 r. (-4,4%) oraz ponowny silny skok w 2025 r.

Wzrost liczby ogłoszeń w 2025 r. można odczytać jako poprawę aktywności rynku i poszerzenie „pola gry” dla wykonawców, jednak sam wskaźnik ma z punktu widzenia konkurencyjności znaczenie głównie pośrednie — dopiero zestawienie z liczbą ofert oraz liczbą postępowań (części), w których złożono tylko jedną ofertę pozwala ocenić, czy większa liczba postępowań przełożyła się na realnie silniejszą rywalizację.

Wybrane kraje — rok 2025

W Niemczech opublikowano najwięcej ogłoszeń o zamówieniach (74 852) — to o 109,6% więcej niż w Polsce. Francja (51 583) również wyprzedza Polskę — o 44,5%. Z kolei Hiszpania (24 320) publikuje o 31,9% mniej niż Polska, a Włochy (14 867) aż o 58,3% mniej.

Skala rynku Polski jest więc mniejsza od niemieckiej i francuskiej, a większa od hiszpańskiej i włoskiej; sama ta relacja nie mówi jeszcze o konkurencyjności, ale wskazuje, że Polska funkcjonuje jako rynek średniej wielkości, w którym — przy optymalnie dobranych warunkach udziału — potencjał do konkurencji powinien być istotny.

DE	FR	IT	ES	PL
74 852	51 583	14 867	24 320	35 695

Liczba ogłoszeń o udzieleniu zamówienia

Polska — 2019–2025

Poniższe dane zawierają informację o ogólnej liczbie opublikowanych ogłoszeń o wynikach prowadzonych postępowań. Należy pamiętać, że te ogłoszenia, wbrew ich nazwie (ang. contract award notice), zawierają także informacje o unieważnieniu postępowania. Istotne jest także to, że w przypadku postępowań podzielonych na części, wynik każdej z nich może być opublikowany w osobnym ogłoszeniu, a także w jednym ogłoszeniu.

W 2025 r. liczba ogłoszeń o wynikach zamówień wzrosła do 44 490, z 40 248 w 2024 r., co oznacza wzrost o 4 242, czyli +10,5% r/r.

W dłuższym okresie widoczna jest konsekwentna dynamika wzrostowa: od 27 912 w 2019 r. do poziomu ponad 41 tys. w 2023 r., co można interpretować jako rosnącą aktywność w domykaniu postępowań i publikowaniu rezultatów. Wskaźnik ten nie mierzy bezpośrednio konkurencji, lecz raczej „przepustowość” systemu i jego zdolność do finalizacji, jednak stabilny wzrost może pośrednio sprzyjać konkurencyjności, jeśli buduje zaufanie wykonawców do tego, że postępowania kończą się rozstrzygnięciem.

Wybrane kraje — rok 2025

Niemcy (65 791) mają wynik o 47,9% wyższy niż Polska, natomiast Francja (33 092) ma o 25,6% mniej ogłoszeń o wynikach niż Polska. Hiszpania (29 409) jest o 33,9% niżej, a Włochy (13 762) aż o 69,1% niżej.

Polska wypada więc korzystnie względem części państw (Francja, Hiszpania, Włochy), choć pozostaje poniżej Niemiec; interpretacyjnie oznacza to, że Polska jest rynkiem o stosunkowo dużej liczbie rozstrzygnięć, co sprzyja przewidywalności, ale nie przesądza o przewadze konkurencyjnej.

DE	FR	IT	ES	PL
65 791	33 092	13 762	29 409	44 490

Średnia liczba dni na złożenie ofert

Polska — 2019–2025

W 2025 r. średni czas na złożenie ofert wyniósł 32,65 dnia, wobec 32,87 w 2024 r., czyli symboliczny spadek o 0,22 dnia (-0,67% r/r). W dłuższym okresie (2019–2025) widać tendencję do skracania terminów (z 35,25 w 2019 r. do ok. 32–33 dni).

Zmiana między 2024 a 2025 r. jest niewielka, a więc jej wpływ na konkurencyjność należy uznać za raczej mało znaczący. Krótsze terminy mogą ograniczać udział niektórych wykonawców, ale tu różnica jest zbyt mała, by wyciągać mocne wnioski.

Średnia liczba dni na składanie ofert zbliżona jest do czasu minimalnego, który wyznacza ustawa (35 dni dla najczęściej używanej procedury otwartej — art. 138 PZP). To znaczy, że w przeważającej liczbie przypadków polscy zamawiający stosują terminy minimalne, nie widząc potrzeby wydłużenia tego czasu np. ze względu na złożoność i specyfikę przedmiotu zamówienia (art. 131 PZP).

Wybrane kraje — rok 2025

Najdłuższe terminy w zestawieniu mają Niemcy (49,03 dnia) — to o 50,2% dłużej niż w Polsce; Francja (42,60) daje o 30,5% więcej czasu, a Włochy (38,46) o 17,8% więcej. Hiszpania (32,98) jest bardzo zbliżona do Polski (zaledwie o 1,0% dłuższe terminy).

Na tle porównywanych państw Polska należy do krajów z najkrótszymi terminami, co może oznaczać słabsze warunki dla konkurencyjności w porównaniu z rynkami, gdzie wykonawcy mają więcej czasu na przygotowanie oferty, zwłaszcza w zamówieniach bardziej złożonych.

Czas ten ma zapewne wpływ na liczbę otrzymanych ofert. Przekłada się zatem, w jakimś stopniu na konkurencyjność postępowań. W Polsce przy średnim terminie składania ofert równym 32,65 dnia — na jeden zawarty kontrakt wpływa średnio 2,00 oferty. W Niemczech, przy terminie składania ofert wynoszącym 49,03 dnia, wskaźnik ten wynosi 3,86. Stąd też tendencję do skracania z roku na rok omawianego terminu przez polskich zamawiających uznać należy za zjawisko negatywne.

DE	FR	IT	ES	PL
49,03	42,60	38,46	32,98	32,65

Udział ogłoszeń z aukcją w ogólnej ich liczbie

Polska — 2019–2025

Udział aukcji elektronicznej (art. 227 PZP) spadł z 3,42% w 2024 r. do 2,54% w 2025 r., czyli o -0,88 p.p. (relatywnie ok. -25,7%).

W latach 2019–2023 udział aukcji utrzymywał się wyżej (od 3,73% do 4,62%), a więc spadek w 2025 r. nie jest tylko chwilowym wahnięciem, lecz wygląda jak zmiana trendu w kierunku rzadszego korzystania z tego mechanizmu. To może nieść sygnał pogorszenia konkurencyjności w wymiarze narzędziowym, zwłaszcza jeśli aukcja w danym segmencie była realnym bodźcem do obniżania cen; jeśli jednak zamawiający częściej wybierają kryteria jakościowe i oceniają ofertę bardziej kompleksowo, wpływ może być mniej jednoznaczny.

Liczba okazji biznesowych / części

Polska — 2019–2025

W 2025 r. liczba części (okazji biznesowych) wzrosła do 203 859, z 192 223 w 2024 r., czyli o 11 636 i +6,1% r/r.

W ciągu lat dane pokazują wzrost z 159 630 w 2019 r. do poziomów przekraczających 180 tys. w latach 2020 i 2022, spadek w 2021 r. (145 252) oraz ponowne wejście na ścieżkę wzrostu w 2024–2025. Wysoka liczba części zazwyczaj sprzyja konkurencyjności, ponieważ dzielenie zamówień na mniejsze elementy poszerza krąg potencjalnych wykonawców, ułatwiając dostęp mniejszym firmom i ograniczając efekt „zbyt dużego pakietu”.

Wzrost w 2025 r. można więc odczytać jako poprawę warunków dostępności rynku, a więc czynnik prokonkurencyjny.

Wybrane kraje — rok 2025

Polska (203 859) zdecydowanie dominuje: w porównaniu z Francją (156 040) ma wynik o 30,6% wyższy, względem Niemiec (118 066) jest o 72,7% wyżej, a względem Hiszpanii (52 520) i Włoch (51 605) — odpowiednio o 288,1% i 295,0% wyżej.

Oznacza to, że w analizowanej grupie Polska wyróżnia się szczególnie silnie w zakresie „rozczłonkowania” zamówień na części, co zwykle jest postrzegane jako rozwiązanie sprzyjające konkurencji i dostępności, zwłaszcza dla sektora MŚP.

DE	FR	IT	ES	PL
118 066	156 040	51 605	52 520	203 859

Średnia liczba części w ramach jednego postępowania

Polska — 2019–2025

W 2025 r. średnia liczba części na postępowanie spadła do 5,71 z 6,06 w 2024 r., czyli o -0,35 i -5,8% r/r.

Na przestrzeni lat wskaźnik ten obniżał się z poziomów powyżej 6 w latach 2019–2021 do 5,31 w 2023 r., po czym w 2024 r. nastąpił wzrost, a w 2025 r. ponowne obniżenie. Spadek w 2025 r. może sugerować, że częściej łączono zakresy w większe pakiety, co bywa mniej sprzyjające dla mniejszych wykonawców, a więc w pewnym stopniu może działać antykonkurencyjnie; z drugiej strony, ponieważ ogólna liczba części rośnie, realny obraz jest bardziej złożony — rynek nadal jest dzielony, ale nieco mniej intensywnie.

Wybrane kraje — rok 2025

Polska (5,71) ma najwyższą średnią liczbę części na jedno postępowanie: w porównaniu z Niemcami (1,58) jest to wynik o 261,4% wyższy, względem Francji (3,03) — o 88,4% wyższy, względem Włoch (3,47) — o 64,6% wyższy, a względem Hiszpanii (2,16) — o 164,4% wyższy.

Wniosek jest korzystny: w tej kategorii Polska oferuje strukturę postępowań, która — co do zasady — powinna sprzyjać szerszej dostępności rynku i konkurencji, choć nie eliminuje to problemów wynikających np. z wymagań udziału czy warunków umownych.

DE	FR	IT	ES	PL
1,58	3,03	3,47	2,16	5,71

Liczba ogłoszeń o konkursach

Polska — 2019–2025

W 2025 r. liczba ogłoszeń o konkursach wzrosła do 42 z 20 w 2024 r., czyli o +22 (+110% r/r).

W latach 2019–2025 wskaźnik jest zmienny (szczyt 64 w 2023 r.), co może wynikać z wahań popytu na rozwiązania projektowe/koncepcyjne oraz sposobu organizacji konkursów. Wzrost w 2025 r. należy uznać za poprawę w sensie intensywności stosowania tej formuły, jednak — ze względu na niewielkie wartości bezwzględne — wpływ na konkurencyjność całego systemu jest raczej ograniczony.

Wybrane kraje — rok 2025

We Francji opublikowano najwięcej konkursów (696) — to aż o ok. 1 557% więcej niż w Polsce, a w Niemczech (219) — o 421% więcej. Hiszpania (82) ma wynik o 95,2% wyższy. Tylko Włochy (24) opublikowały o 42,9% mniej konkursów niż Polska. Na tym tle Polska wypada słabiej od największych rynków, co może oznaczać mniejsze wykorzystanie konkursów jako narzędzia pozyskiwania najlepszych rozwiązań.

DE	FR	IT	ES	PL
219	696	24	82	42

Średnia liczba dni na złożenie prac konkursowych

Polska — 2019–2025

W 2025 r. średni termin na złożenie prac konkursowych (art. 344 PZP) wyniósł 25,94 dnia, wobec 28,19 w 2024 r., czyli spadł o -2,25 dnia (-8,0% r/r). W całym okresie 2019–2025 wskaźnik silnie się waha (np. 37,28 w 2022 r., 25,36 w 2023 r.), ale 2025 r. należy do krótszych terminów. Taka zmiana może pogarszać konkurencyjność konkursów, ponieważ krótszy czas przygotowania prac bywa realną barierą udziału (zwłaszcza dla mniejszych zespołów), a spadek r/r jest na tyle istotny, że warto go zauważyć jako czynnik ryzyka.

Wybrane kraje — rok 2025

Polska (25,94) ma najkrótszy termin w grupie: w porównaniu z Włochami (68) jest to o 162,2% krócej, względem Hiszpanii (42) Polska ma czas krótszy o 61,9%, względem Francji (39) krótszy o 50,4%, a względem Niemiec (33) krótszy o 27,2%.

Wniosek jest niekorzystny: przy założeniu podobnej złożoności konkursów krótszy czas w Polsce może utrudniać udział i ograniczać konkurencję, a więc w tym aspekcie Polska wypada gorzej niż wszystkie pozostałe monitorowane kraje.

DE	FR	IT	ES	PL
33	39	68	42	26

Liczba ogłoszonych kontraktów

Polska — 2019–2025

W 2025 r. ogłoszono 151 705 kontraktów, wobec 140 875 w 2024 r., czyli o 10 830 więcej (+7,7% r/r).

W ujęciu wieloletnim widać wzrost do 2023 r. (160 568), spadek w 2024 r. i odbicie w 2025 r., co może oznaczać powrót do wyższego wolumenu rozstrzygnięć po słabszym roku. Jest to poprawa w zakresie „wydolności” systemu, natomiast wpływ na konkurencyjność pozostaje zależny od struktury ofert (średniej liczby ofert i odsetka jednoofertowości).

Wybrane kraje — rok 2025

Polska (151 705) ma w tej grupie najwięcej kontraktów: Niemcy (91 115) mają o 39,9% mniej, Francja (88 697) — o 41,5% mniej, Hiszpania (47 116) — o 68,9% mniej, a Włochy (27 753) — o 81,7% mniej.

Taki wynik pokazuje dużą liczbę rozstrzygnięć w Polsce, co można oceniać jako atut z punktu widzenia „płynności” rynku, choć o przewadze konkurencyjnej w sensie jakościowym zdecydują przede wszystkim wskaźniki ofert i liczby postępowań/części, w których złożono tylko jedną ofertę.

DE	FR	IT	ES	PL
91 115	88 697	27 753	47 116	151 705

Odsetek unieważnień [%]

Polska — 2019–2025

W 2025 r. odsetek unieważnień spadł do 19,2% z 20,3% w 2024 r., czyli o -1,1 p.p. (relatywnie ok. -5,4%).

W porównaniu do lat 2019–2022 (ok. 20,2–21,5%) jest to wynik lepszy, a więc można mówić o stopniowej poprawie zdolności do kończenia postępowań wyborem wykonawcy. Mniej unieważnień wzmacnia przewidywalność i efektywność rynku, a pośrednio może sprzyjać konkurencyjności.

Wybrane kraje — rok 2025

Polska (19,2%) wypada tu najgorzej ze wszystkich pozostałych krajów w zestawieniu: Hiszpania (10,4%) ma odsetek unieważnień o 45,8% niższy, Francja (11,2%) — o 41,7% niższy, Niemcy (11,8%) — o 38,5% niższy, a Włochy (16,4%) — o 14,6% niższy.

W tym aspekcie Polska jest gorsza od wszystkich monitorowanych krajów, co może sugerować, że rynek częściej napotyka bariery prowadzące do unieważniania (np. niedopasowanie warunków udziału w postępowaniu do realiów rynku, problemy budżetowe, brak ofert lub oferty powyżej środków przeznaczonych na realizację zamówienia).

DE	FR	IT	ES	PL
11,8%	11,2%	16,4%	10,4%	19,2%

Artykuł został opublikowany w miesięczniku „Zamówienia publiczne Doradca” 2026, nr 2, s. 48–56 oraz w systemie informacji prawnej Legalis C.H. Beck.